Bireyin ruhsal ve bedensel sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na tehditte bulunan, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde kayg\u0131ya sebep olan, g\u00fcnl\u00fck rutini bozma derecesine varan, ki\u015finin ba\u015fa \u00e7\u0131kma mekanizmalar\u0131n\u0131 bozan beklenmedik zamanda ani bir \u015fekilde geli\u015fen son derece stres verici, s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 ve \u00fcz\u00fcc\u00fc olaylara kar\u015f\u0131 verilen tepkidir. Ki\u015finin daha \u00f6nceki inan\u00e7lar\u0131nda, bili\u015fsel yeteneklerinde ve hayat\u0131 anlamland\u0131rma bi\u00e7iminde olduk\u00e7a k\u00f6kl\u00fc de\u011fi\u015fimlere sebep olabilmektedir.<\/p>\r\n
Travmatik olarak kabul edilebilecek ba\u015fl\u0131ca olaylar, insan eliyle ger\u00e7ekle\u015fen (sava\u015f, taciz, tecav\u00fcz, sald\u0131r\u0131, cinayet vb.) ve do\u011fal yollarla ger\u00e7ekle\u015fen (deprem, sel, \u00f6l\u00fcmc\u00fcl hastal\u0131k, kaza vb.) olaylar olmak \u00fczere temel olarak ikiye ayr\u0131labilir. Travmatik olaylar\u0131n ger\u00e7ekle\u015fme s\u00fcrecindeki bu fark, insanlar \u00fczerindeki etkisi a\u00e7\u0131s\u0131ndan da b\u00fcy\u00fck oranda bir de\u011fi\u015fiklik yaratmaktad\u0131r. Genel olarak insan eliyle ger\u00e7ekle\u015fen travmalar, daha kal\u0131c\u0131 izler b\u0131rakmakta ve iyile\u015fme s\u00fcrecini yava\u015flatmaktad\u0131r. Bizzat kendi maruz kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z travmalara birincil travma denmektedir, fakat yaln\u0131zca kendi ba\u015f\u0131m\u0131za gelen olaylar travmatik olarak ele al\u0131nmaz. \u00d6rne\u011fin ikincil olarak ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z, yani \u00e7ok yak\u0131n\u0131m\u0131zda bulunan ve duygusal bir ba\u011f\u0131m\u0131z olan, genel olarak ailemizden bir kimsenin travmatik bir olaya maruz kald\u0131\u011f\u0131na \u015fahitlik etti\u011fimiz; ya da \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fcl travma olarak adland\u0131r\u0131lan, olay\u0131 ya\u015fayan ki\u015fiyle hi\u00e7bir yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131 olmasa da duruma tan\u0131k olan, genelde kurtarma ekipleri, ambulans \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131, travma \u00e7al\u0131\u015fan uzmanlar\u0131n maruz kald\u0131\u011f\u0131 durum da ki\u015filer \u00fczerinde travmatik bir s\u00fcrece sebep olabilir.<\/p>\r\n
Bu t\u00fcr travmatik olaylar\u0131 deneyimlemi\u015f bireylerin, sonras\u0131nda ya\u015fant\u0131lama ihtimali y\u00fcksek olan baz\u0131 psikolojik rahats\u0131zl\u0131klar \u015funlard\u0131r:\u2022\u00a0 \u00a0Travma Sonras\u0131 Stres Bozuklu\u011fu\u2022\u00a0 \u00a0Depresyon\u2022\u00a0 \u00a0Anksiyete \u2022\u00a0 \u00a0Disosiyatif Bozukluklar\u2022\u00a0 \u00a0Madde Kullan\u0131m\u0131 Bunlar d\u0131\u015f\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 muhtemel olan bir\u00e7ok duygusal, bili\u015fsel ve fiziksel semptomlar olabilmektedir. Travmatik bir olaya maruz kalm\u0131\u015f kimseler, sonraki s\u00fcre\u00e7te olaya dair yeniden ya\u015fant\u0131lanma i\u00e7eren kabuslar, uyku problemleri, duygu patlamalar\u0131, ve ili\u015fki kurmada g\u00fc\u00e7l\u00fck ya\u015fayabilirler.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n
Ki\u015fide \u00e7aresizlik duygusu yaratan korkutucu ve \u00fcz\u00fcc\u00fc olaylar\u0131n deneyimleniyor olmas\u0131 her zaman travma sonras\u0131 stres bozuklu\u011funa sebep olmaz. Ki\u015filerin ba\u015fa \u00e7\u0131kma mekanizmalar\u0131, sosyal destekleri ve i\u00e7sel kaynaklar\u0131 birbirlerinden farkl\u0131d\u0131r ve bu s\u00fcre\u00e7te olduk\u00e7a b\u00fcy\u00fck bir rol oynar.\u00a0Travmatik bir olay ya\u015fand\u0131ktan sonraki g\u00fcnlerde \u00e7o\u011fu ki\u015fide olay\u0131n tekrarlanaca\u011f\u0131na dair d\u00fc\u015f\u00fcnceler, an\u0131lar\u0131n s\u0131kl\u0131kla hat\u0131rlanmas\u0131, ayn\u0131 kabusun defalarca g\u00f6r\u00fclmesi, kolay irkilme, aniden parlama ve sinirlenme, yabanc\u0131la\u015fma, diken \u00fcst\u00fcnde olma, olayla alakal\u0131 ki\u015fi ve mekanlardan ka\u00e7\u0131nma gibi belirtilerin meydana gelmesi normal bir durumdur ve \u00e7o\u011fu zaman birka\u00e7 hafta i\u00e7inde bu belirtiler zamanla bir m\u00fcdahale olmadan azalmaya ba\u015flar. Fakat bu her zaman b\u00f6yle olmayabilir, bu belirtiler 1 aydan fazla kal\u0131c\u0131 oldu\u011funda travma sonras\u0131 stres bozuklu\u011fu olarak kabul edilir.\u00a0<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n
EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing), “G\u00f6z Hareketleri ile Duyars\u0131zla\u015ft\u0131rma ve Yeniden \u0130\u015fleme” anlam\u0131na gelmektedir. An\u0131lar ve bilgiler, beynimize REM uykusu s\u0131ras\u0131nda al\u0131n\u0131p i\u015flenir ve kaydedilir. Normal seyrinde ilerledi\u011finde adaptif olan bu mekanizma, travmatik bir an\u0131 i\u015flendi\u011fi s\u0131rada yeni bilgiyi al\u0131p an\u0131 a\u011f\u0131yla tam olarak b\u00fct\u00fcnle\u015ftiremedi\u011fi i\u00e7in, an\u0131 an\u0131nda ya\u015fanan beden duyumlar\u0131 ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 gibi d\u00fczensiz ve i\u015flenmemi\u015f bir \u015fekilde kaydedilir ve an\u0131 her akl\u0131m\u0131za geldi\u011finde ayn\u0131 rahats\u0131z edici hisleri tekrar tekrar deneyimleriz.\u00a0EMDR terapisi de, bu zihnimize \u00f6nceden rahats\u0131z edici bir bi\u00e7imde kodlanm\u0131\u015f olan k\u00f6t\u00fc an\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131 ba\u015ftan d\u00fczenlemek, an\u0131lara ait bilgileri yeniden i\u015fleyerek rahats\u0131z edici his ve inan\u0131\u015flar\u0131 de\u011fi\u015ftirerek yerine daha d\u00fczenli bir bi\u00e7imde i\u015flenmesini ve daha olumlu d\u00fc\u015f\u00fcncelere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmeyi hedefleyen bir psikoterapi \u00e7e\u015fididir.\u00a0REM uykusunda organize bir \u015fekilde kaydedilmesi gereken bu bilgiler d\u00fczg\u00fcn kaydedilemedi\u011finde, EMDR’daki \u00e7ift y\u00f6nl\u00fc g\u00f6z hareketi\u00a0 benzer bir etki yaratarak dan\u0131\u015fan bilin\u00e7li ve uyan\u0131kken yeniden i\u015flenmesini sa\u011flamaktad\u0131r.<\/p>\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Bireyin ruhsal ve bedensel sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na tehditte bulunan, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde kayg\u0131ya sebep olan, g\u00fcnl\u00fck rutini bozma derecesine varan, ki\u015finin ba\u015fa \u00e7\u0131kma mekanizmalar\u0131n\u0131 bozan beklenmedik zamanda ani bir \u015fekilde geli\u015fen son derece stres verici, s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 ve \u00fcz\u00fcc\u00fc olaylara kar\u015f\u0131 verilen tepkidir. Ki\u015finin daha \u00f6nceki inan\u00e7lar\u0131nda, bili\u015fsel yeteneklerinde ve hayat\u0131 anlamland\u0131rma bi\u00e7iminde olduk\u00e7a k\u00f6kl\u00fc de\u011fi\u015fimlere sebep olabilmektedir. Travmatik […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":783,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[56,1],"tags":[55],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/meralismail.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/782"}],"collection":[{"href":"https:\/\/meralismail.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/meralismail.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/meralismail.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/meralismail.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=782"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/meralismail.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/782\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1192,"href":"https:\/\/meralismail.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/782\/revisions\/1192"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/meralismail.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/783"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/meralismail.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=782"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/meralismail.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=782"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/meralismail.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=782"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}